صفحه اصلی | ایرانیان ارمنی | چه كساني اولین کتاب را در ایران چاپ کردند و سرآغاز تاریخ چاپ در ایران كي بود

چه كساني اولین کتاب را در ایران چاپ کردند و سرآغاز تاریخ چاپ در ایران كي بود

برحسب
چه كساني اولین کتاب را در ایران چاپ کردند و سرآغاز تاریخ چاپ در ایران كي بود

نخستین کتابی که در ایران چاپ شده، "زبور داوود" یا "ساغموس" است که در 1047ق/ 1638م به دست کشیشان ارمنی در محله جلفا در اصفهان، به زبان و خط ارمنی چاپ شد.

تقریبا 30 سال پس ازكوچاندن ارمنیان به جلفای اصفهان، خلیفهٔ وقت ارمنی‌های، اسقف اعظم "خاچاطور کساراتسی" به همراه روحانی دیگری به نام "سیمون" به لهستان سفر کرد تا به برخی از مشکلات جامعهٔ ارمنیان آن کشور در خصوص مسائل دینی آن دیار سر و سامان دهد؛ در آنجا از چاپ کتاب آگاه گردید.

 چون به جلفا بازگشت درصدد برآمد چاپخانه‌ای دایر نماید. بر این اساس، یکی از روحانیان را به اروپا گسیل داشت تا در این زمینه تحقیق کند. پس از بازگشت این روحانی، بر اساس توضیحات و مشاهدات وی و بدون دسترسی به تجربهٔ کافی، استادان ارمنی جلفا با همکاری خلیفه دست به کار شدند و تمامی وسایل چاپ از قبیل ماشین چاپ، حروف، کاغذ مرکب و غیره را با دست تهیه و اقدام به ساخت آن کردند. آنها پس از یک سال و پنج ماه تلاش در 1057ق/1647م توانستد اولین کتاب را در ایران چاپ کنند و این سرآغاز تاریخ چاپ در ایران بود.

آنان سه سال پس از آن، انجيل "عهد عتیق" و "عهد جدید" را به زبان و خط ارمنی چاپ کرد، اما فعالیت‌های چاپخانه کوچک جلفای اصفهان به عللی که چندان شناخته نیست، متوقف شد و تا مدت‌ها به حال تعطیل باقی ماند.

فن چاپ که از طریق ارمنیان در سده 11ق/17م به ایران وارد شده بود، از جمع آنان خارج نشد و حکومت صفوی به‌رغم قدرت و ثروتی که در اختیار داشت، از آن، حتی برای مقاصد حکومتی، استفاده نکرد، هرچند که بر پایه گزارش‌های شماری از سیاحان اروپایی، به‌ویژه "شاردن"، در گفت‌وگوهایی درباری به استفاده از فن چاپ اظهار تمایل می‌شده است.علل گفت‌وگوی بی‌سرانجام با دربار صفوی برای وارد کردن دستگاه‌های چاپ به ایران هنوز به دقت روشن نیست، اگرچه می‌توان حدس زد که سران کشور در آن زمان نیازی، یا نیاز مبرمی، به استفاده از فناوری چاپ احساس نمی‌کردند.

ارمنیان جلفای اصفهان، به‌رغم بی‌میلی حاکمان صفوی به استفاده از فناوری چاپ، پس از سپری کردن دوره‌ای از رکود در کار چاپ، چاپخانه کوچک خود را در کلیسای وانک دوباره به راه انداختند، نیاز به مواد و مصالح چاپ را خود تامین کردند و طی دوره‌ای نزدیک به سه قرن توانستند 400 کتاب به چاپ برسانند.

"لطف‌الله هنرفر"، اصفهان‌شناس، از بررسی گورسنگ‌های ارمنیان در آرامستان ارمنیان جلفای اصفهان، 50 شغل و منصب شناسایی کرده که یکی از آنها پیشه چاپگری بوده است.

 

telegram.me/araxnews

Միացեք մեզ

Subscribe to comments feed نظرات (0 نوشته شد)

مجموعه نتایج: | نمایش:

نظر خود را بنویسید

  • Bold
  • Italic
  • Underline
  • Quote

لطفا کد امنیتی را وارد کنید:

Captcha
  • ارسال به دوستان ارسال به دوستان
  • نسخه چاپی نسخه چاپی
  • نسخه ساده نسخه ساده

Tagged as:

برچسبی برای این خبر وجود ندارد

ارزیابی این خبر

0